Civan perçemi, Anadolu kırlarında yaygın olarak yetişen, ince yapraklı ve beyaz çiçekli bir bitkidir. Bu yazıda bitkiyi tanıtıyor, ne zaman toplandığını, nasıl kurutulduğunu, nasıl demlendiğini ve nasıl saklandığını anlatıyoruz.
Bu yazıda ne var, ne yok
Bitkinin ne olduğunu, nasıl hasat edilip kurutulduğunu, nasıl demlendiğini ve nasıl saklandığını anlatıyoruz. Kullanım önerisi, dozaj ya da sağlıkla ilgili herhangi bir bilgi vermiyoruz. Ürünümüz kurutulmuş bitki olarak satılır.
Civan perçemi nedir?
Botanik adı Achillea millefolium. Papatyagiller (Asteraceae) familyasındandır. Türkçede yöreye göre binbir yaprak otu, ayvadana veya akbaşlı ot da denir.
Tanınması kolaydır:
- Yaprakları çok ince parçalara ayrılmıştır, tüylü bir görünüm verir. “Binbir yaprak” adı buradan gelir.
- Çiçekleri sapın ucunda yassı bir şemsiye oluşturacak şekilde kümelenir. Beyaz, bazen soluk pembeye çalan küçük çiçeklerdir.
- Sapı dik, sert ve hafif tüylüdür; genelde diz boyuna kadar uzar.
- Kokusu ovulduğunda belirgindir; kekiği andıran, keskin ve otsu bir koku verir.
Nerede yetişir, ne zaman toplanır?
Çayırlarda, tarla kenarlarında, yol boylarında ve dağ yamaçlarında kendiliğinden yetişir. Kurak toprağa dayanıklıdır.
Hasat, bitkinin çiçekli olduğu dönemde yapılır; bu genelde yaz aylarına denk gelir. Toplanan kısım çiçekli tepe kısmıdır: çiçek kümesi ve altındaki bir karış kadar saplı yapraklı bölüm. Kalın ve odunsu alt saplar alınmaz, tada ve kokuya katkısı olmaz.
Toplama sabah, çiy kalktıktan sonra yapılır. Islak toplanan bitki kurutmada küflenmeye açık olur.
Nasıl kurutulur?
Kurutmanın amacı, bitkinin kokusunu ve rengini kaybetmeden nemini almaktır.
- Toplanan tepeler küçük demetler halinde bağlanır.
- Gölgede ve havadar bir yerde, baş aşağı asılır. Doğrudan güneş rengi soldurur ve kokuyu uçurur.
- Demetlerin arasında hava dolaşacak kadar boşluk bırakılır.
- Saplar elde kolayca kırılacak hale geldiğinde kuruma tamamlanmıştır. Havaya göre birkaç gün ile iki hafta arasında sürer.
Bu, kuru otların genel kurutma mantığıyla aynıdır. Diğer otlar için “Kuru Otları Mutfakta Kullanma” ve kurutmanın genel mantığı için “Güneşte Kurutmanın Mantığı” yazılarımıza bakabilirsiniz.
Nasıl demlenir?
Demleme, kuru otun kokusunu suya geçirme işidir. Fazla kaynak su kokuyu uçurur.
- Suyu kaynatın, sonra bir iki dakika bekletip kaynama noktasının biraz altına düşmesini sağlayın.
- Bir fincan için bir tatlı kaşığı kurutulmuş bitkiyi demliğe koyun.
- Suyu üzerine dökün ve üstünü kapatın. Kapak, uçucu kokunun buharla kaçmasını engeller.
- 5 ila 7 dakika demleyin. Uzun demleme acılığı artırır.
- Süzüp için.
Rengi soluk sarıdan altın sarısına döner. Tadı acımsıdır ve kekiği andıran otsu bir arka tat bırakır. Acımsı tadı yumuşatmak isteyenler demleme süresini kısaltabilir.
Nasıl saklanır?
Kurutulmuş civan perçemi, kokusunu ışıkta ve nemde kaybeder.
- Ağzı sıkıca kapanan cam kavanozda saklayın.
- Karanlık, serin ve kuru bir yerde tutun. Ocak üstü ve pencere kenarı uygun değildir.
- Kavanozu ıslak kaşıkla karıştırmayın; giren nem topaklanma yapar.
- Kokusu belirgin şekilde azaldıysa tazesiyle değiştirin.
Sıkça sorulan sorular
Civan perçemi ile papatya aynı şey mi? Değil. İkisi de papatyagiller familyasındandır ama farklı bitkilerdir. Papatyanın yaprakları daha seyrek, çiçeği tek ve sarı göbeklidir; civan perçeminin yaprakları çok ince parçalıdır ve çiçekleri yassı kümeler halinde durur.
Kurusu mu tazesi mi demlenir? İkisi de demlenebilir. Kurutulmuş bitkide koku daha yoğunlaşmıştır, bu yüzden daha az miktar yeterli olur.
Neden gölgede kurutuluyor? Doğrudan güneş yeşil rengi soldurur ve uçucu kokuyu azaltır. Gölgede ve havadar ortamda kurutulan bitki hem rengini hem kokusunu daha iyi korur.
Demlerken neden üstü kapatılıyor? Kokuyu veren bileşenler uçucudur ve buharla birlikte kaçar. Kapak bunları demlikte tutar.
Sonuç
Civan perçemi, tanınması kolay, kokusu belirgin bir kır bitkisidir. Doğru zamanda toplanıp gölgede kurutulduğunda rengini ve kokusunu korur. Biz bitkiyi olduğu gibi anlatmayı tercih ediyoruz. Kurutulmuş civan perçemi için ürün sayfamıza göz atabilir, sipariş ve sorular için WhatsApp’tan yazabilirsiniz.
Bir yanıt yazın